Kennis

Ik schreef deze columns toen voor mijn badmintonclub, anoniem. Op school net bezig geweest over analytisch denken en als 'kritiek' op mijn vorige column(s) te horen gekregen dat deze te moeilijk was/waren.

Ben ik het voor u? Een bekende, iemand waarmee u regelmatig omgaat? De meeste badmintonners, die ik ken, weten ook wie deze column schrijft. Hopelijk is deze groep echter niet de enige die dit stukje leest, maar dat zullen we nooit weten. Misschien moet ik me eens wat meer verdiepen in de uitgebreide statistieken. Hoewel, "statistieken zijn als bikini's; wat ze tonen is suggestief, wat ze niet tonen is essentieel". Hoe dan ook, het relevante feit in dit geheel is dat mensen die je kennen anders communiceren dan diegenen die dat niet doen. Een reden temeer om anoniem te schrijven. Het blijven is een utopie. Ik heb het al vaker als verweermiddel gebruikt, maar bij deze nog een keer. Ik hoef niet per se leuke reacties, puur ter streling van het ego — in dit geval dat van mij. Een geforceerde mening vereist te veel inspanning om inhoud te hebben. Waar je iets mee kunt, is opbouwende kritiek, waarbij niet wordt gekeken naar de schrijver en naar de eventueel aanwezige persoonlijke verhouding, maar naar wat er geschreven staat. Daarom; geef een teken van leven, geef kritiek. Een goed voorbeeld hiervan is Cock, die op een wijze subtiele wijze aangaf dat een lezer zonder woordenboek deze column niet overleeft. Ik neem aan dat hij daarmee doelt op kennis?

In bovenstaand voorbeeld gaat het om kinderen, die dit alles volgens mij überhaupt niet eens lezen. Niet omdat hun kennis niet toereikend is, maar omdat de interesse ergens anders ligt. Kennis (en inzicht) en interesse moeten eigenlijk ook niet door elkaar gehaald worden. Het laatste is namelijk het enige belangrijke onderdeel. De overige zaken kunnen daarmee gecompenseerd worden. Een paar vreemde woorden dat slechts een elitair gezelschap kent, veranderen mijns inziens niets aan de toegankelijke begrijpbaarheid voor de egalitaire groep. Ergo…euh…dus ik ga lekker door met waar ik mee bezig was; de bodemloze term kennis tot op de bodem uitzoeken. Dit alles vanzelfsprekend binnen de gelukkig beperkte grenzen van deze column. Gaat u in de tussentijd op zoek naar het inmiddels bekende korreltje zout?

Kennisleer, of epistemologie, komt met vragen als 'wat is waarheid?' en 'wat is het verschil tussen weten en geloven?' en heeft daarom betrekking op de filosofie, en misschien zelfs de psychologie. Nog zo'n toegankelijk onderwerp waar ieder mens zich van tijd tot tijd mee bezighoudt. Filosoferen over kennis is makkelijk; je kan het doen zonder kennis. Het is immers vrijblijvend en niemand zal tijdens het proces raar opkijken van een andere mening of uitspraak. Hmm, niemand… Mij zul je toch echt niet meer wijsgerig tekeer zien of horen gaan, fietsend in de Linnaeusstraat in onze hoofdstad. Plato had het wat dat betreft makkelijk. Die kon vroeger zonder enige godsdienst tegen de schenen te trappen lekker uitweiden over grotten, vuur, schimmen en de werkelijkheid. Nostalgie gaat wat ver, maar het komt in de buurt. Niet dat een mening tegenwoordig onder stoelen of banken geschoven hoeft te worden, want boven een barkruk in de kantine zit meestal wel iemand met een luisterend oor. En als die iemand dan ook nog een echt goede kennis blijkt te zijn, zal die je niet alleen aanhoren, maar ook kritiekpunten aanboren. Of is deze kennis dan geëvolueerd tot vriend, kompaan?

Ach, wat maakt het stempel ook eigenlijk uit. Om een bekend citaat van Plato te gebruiken en aan te passen — en zodoende waarschijnlijk te verminken, mea culpa: wie veel wil weten moet niet zijn kennis vergroten, maar zijn kennissenkring verkleinen. Aan de ene kant ben ik blij dat ik niet alles weet, maar aan de andere kant is het net zo fijn om niet iedereen kennis te hoeven noemen.

K.